Kees Rijvers, PSV-legende: van provincieclub naar Europese top

Kees Rijvers in het seizoen 1973/1974 als trainer van PSV
Kees Rijvers in het seizoen 1973/1974 als trainer van PSV Foto: © Pro Shots

Bij leven was het vandaag de 98ste verjaardag van Kees Rijvers. Een icoon in de Nederlandse voetbalwereld, maar ook zeker in de geschiedenis van PSV. Rijvers was namelijk enorm succesvol als hoofdtrainer in het Philips Stadion en overleed afgelopen 4 maart op 97-jarig leeftijd

Kees Rijvers werd op 27 mei 1926 geboren te Princenhage, Breda. De Brabander begon zijn voetballende leven vlak voor het einde van de oorlog bij NAC Breda, alwaar hij in 1951 vertrok. Rijvers tekende bij het Franse Saint-Étienne en werd hierdoor betaald voetballer. In Nederland was dit niet mogelijk, aangezien pas in 1955 clubs werden toegestaan om spelers te betalen.

Tijdens zijn spelersloopbaan was Rijvers een begenadigde voetballer. Hij behoorde tot het 'gouden binnentrio' van het Nederlands elftal, samen met Faas Wilkes en Abe Lenstra. Rijvers speelde 33 interlands in het Oranje-shirt, waarin hij tot tien doelpunten wist te komen. Op de Olympische Spelen van 1948 in Londen kwam Rijvers ook in actie, maar verloor Nederland al in de achtste finales van Groot Brittannië. Het werd 4-3 in de verlenging.

Rijvers stopte in 1963 met voetballen bij de club waar hij begon: NAC Breda. Vlak na zijn actieve carrière ging hij aan de slag als hoofdtrainer bij TSC. Via Willem II (assistent-trainer, red.) en FC Twente (van 1966 t/m 1972, red.) kwam Rijvers terecht bij PSV.

Kees Rijvers in het seizoen 1973/1974 als trainer van PSV
Kees Rijvers in het seizoen 1973/1974 als trainer van PSV Foto: © Pro Shots

Bij PSV rees de ster van Rijvers en de hoofdtrainer was daarnaast verantwoordelijk voor het vastleggen van de nodige topspelers. Zo tekenden Willy en René van de Kerkhof in 1972 bij de Eindhovense club. Opmerkelijk genoeg gebeurd dit op een kerkhof in het Duitse Kleef, precies tussen Enschede en Eindhoven. Waarom daar? 'Daar komt toch geen mens', zou Rijvers hebben gezegd.

Naast de voetballende tweeling zou Rijvers ook een sterke vertrouwensband ontwikkelen met sterspeler Willy van der Kuijlen. Deze band zou een leven lang duren. Rijvers bouwde aan een nieuw PSV, rondom spelers als Van der Kuijlen, de gebroeders Van de Kerkhof, Ralf Edström en doelman Jan van Beveren. In het seizoen 1973/1974 eindigde PSV als vierde, maar werd met de KNVB Beker voor het eerst in tien jaar weer eens een prijs gewonnen.

Het beleid en de visie van Rijvers zou PSV bepaald geen windeieren opleveren. De Eindhovenaren pakten in 1975 eindelijk weer eens de landstitel en zouden in vier jaar tijd liefst drie keer landskampioen worden. Het grootste hoogtepunt van Rijvers in dienst bij PSV zou echter nog volgen.

Willy van der Kuijlen en Johan Cruijff voor het duel tussen PSV en FC Barcelona
Willy van der Kuijlen: PSV'er die opstond tegen koningen van Barcelona Lees ook
Willy van der Kuijlen en Kees Rijvers vieren het kampioenschap
Willy van der Kuijlen en Kees Rijvers vieren het kampioenschap Foto: © Pro Shots
PSV viert de landstitel van 1975 in Eindhoven
PSV viert de landstitel van 1975 in Eindhoven Foto: © Pro Shots

Dat zou namelijk plaatsvinden in 1978. De Eindhovenaren beginnen de Europese campagne in Noord-Ierland, tegen Glenavon Football Club. Bij rust staat het slechts 2-2, maar na rust zou PSV afstand nemen. Er werd met 6-2 gewonnen in Noord-Ierland. De return in Eindhoven is een formaliteit en werd met 5-0 gewonnen.

Vervolgens weet PSV achtereenvolgens Widzew Lodz (Polen, red.), Eintracht Braunschweig (West-Duitsland, red.), 1. FC Magdeburg (Oost-Duitsland, red.) en FC Barcelona (Spanje, red.) uit te schakelen en plaatst zich voor de finale tegen het SC Bastia van de Nederlandse aanvaller Johnny Rep.

René van de Kerkhof, Jan van Beveren, Gerrie Deijkers en Willy van der Kuijlen met de UEFA Cup
René van de Kerkhof, Jan van Beveren, Gerrie Deijkers en Willy van der Kuijlen met de UEFA Cup Foto: © Pro Shots

Over twee wedstrijden bleek PSV te sterk voor de Franse club. Op 26 april 1978 stond het treffen in Frankrijk gepland en op een nagenoeg onbespeelbaar veld (door hevige regenval, red.) werd er met 0-0 gelijkgespeeld. Op 9 mei was het alsnog feest in Eindhoven. SC Bastia werd met 3-0 verslagen door PSV, waarmee de eerste Europese hoofdprijs voor de Eindhovenaren een feit was.

In 1980 kwam er een einde aan de samenwerking tussen Rijvers en PSV. Na een korte periode bij het Belgische Beringen FC ging hij aan de slag als bondscoach van het Nederlands elftal. De voormalig hoofdtrainer van PSV liet de nodige jeugdige talenten doorbreken in Oranje. Ruud Gullit, Marco van Basten, Frank Rijkaard en Wim Kieft debuteerden bijvoorbeeld onder de toenmalige bondscoach.

Kees Rijvers als bondscoach van Oranje
Kees Rijvers als bondscoach van Oranje Foto: © Pro Shots

Een dieptepunt uit zijn loopbaan maakte hij echter ook mee als bondscoach van het Nederlands elftal. Rijvers hoopte het EK van 1984 te halen met Oranje en leek ook goed op weg naar het eindtoernooi in Frankrijk. Voor de laatste wedstrijd had Nederland een positief doelsaldo ten opzichte van Spanje, maar door een 12-1 overwinning van de Spanjaarden op Malta haalde dat land het eindtoernooi.

Spanje eindigde door de monsterzege op een doelsaldo van precies +1 ten opzichte van Nederland. De wedstrijd Spanje-Malta stonk aan alle kanten naar omkoping en anonieme bronnen zouden na afloop van het duel verklaren dat Malta omgerekend zo'n 700.000 euro had ontvangen voor de nederlaag. Met name doelman Bonello, die na rust liefst negen tegendoelpunten om zijn oren kreeg, werd verdacht. Rijvers stapte in 1984 op als bondscoach.

Na zijn periode bij het Nederlands elftal ging Rijvers aan de slag als technisch directeur van FC Twente, waar hij tussen 1986 en 1989 actief was. Toch zou hij nog één keer terugkeren naar PSV, als Aad de Mos in 1994 wordt ontslagen in Eindhoven. Op 68-jarige leeftijd nam hij PSV nog eenmaal bij de hand. Achteraf zou hij verklaren dat hij daar niet aan had moeten beginnen. PSV zou de laatste klus van Rijvers zijn.

Kees Rijvers tijdens zijn laatste periode als hoofdtrainer van PSV
Kees Rijvers tijdens zijn laatste periode als hoofdtrainer van PSV Foto: © Pro Shots

In 2004 ontving Rijvers uit handen van Rinus Michels als eerste een oeuvreprijs voor zijn loopbaan. In 2019 werd Rijvers erelid van FC Twente, terwijl de voormalig PSV'er in 2023 werd benoemd tot bondsridder van de KNVB. Onlangs ging PSV bij Rijvers langs om hem persoonlijk zijn Walk of Fame-tegel te overhandigen. Deze wordt in de thuiswedstrijd tegen FC Twente onthuld voor het publiek.

Rinus Michels en Kees Rijvers in 2004
Rinus Michels en Kees Rijvers in 2004 Foto: © Pro Shots

Op maandag 4 maart 2024 overleed Rijvers, in de gezegende leeftijd van 97 jaar. De speelronde na zijn overleden werd er bij iedere wedstrijd in het betaalde voetbal een minuut stilte gehouden voor de oud-PSV'er. Zo waren ook de huidige PSV'ers zestig seconden stil voor het duel tegen Go Ahead Eagles. De oudste, voormalig Oranje-international en legende in de geschiedenis van PSV, is niet meer.

De minuut stilte van PSV voor Kees Rijvers
De minuut stilte van PSV voor Kees Rijvers Foto: © BSR Agency
Het eerbetoon van de PSV fans aan Kees Rijvers
Het eerbetoon van de PSV fans aan Kees Rijvers Foto: © BSR Agency
Lees meer:
0 reacties
Agenda
za
10/08
PSV
21:00
RKC Waalwijk
zo
18/08
Heracles Almelo
12:15
PSV
za
24/08
Almere City
20:00
PSV
zo
1/09
PSV
16:45
Go Ahead Eagles
za
14/09
PSV
21:00
NEC
Bekijk de hele agenda
Stand
# Team GS DS P
11 NAC Breda 0 0 0
12 NEC 0 0 0
13 PEC Zwolle 0 0 0
14 PSV 0 0 0
15 RKC Waalwijk 0 0 0
16 SC Heerenveen 0 0 0
17 Sparta Rotterdam 0 0 0
Bekijk de hele stand